Die alte Schulordnung des Gymnasiums Casimirianum

Leges generales

  1. Omnes qui huius gymnasii cives sunt fururi, pietatem, hoc est, veram DEI agnitionem, & cultum verum, quae duo facris literis, & harum Ecclesiarum confessionobus publicis continentur, sibi curae esse, quam maxime patiantur. Hunc enim ob finem haec illustris Schola potissimum instituitur, & omnia prospere eveniunt colentibus DEUM, spernentibus adversa.

 

III.        Illustrissimis Pricipibus ac Ducibus Saxoniae, Dn. IOHANNI CASIMIRO, & Dn. IOHANNI ERNESTO,Fratribus germanis; Dominis nostris clementissimis, adeoque toti familiae Saxoniae, debitam subjectionem, fidem, & gratitudnem praestaent: &quicquid ipsis offuturum, solicite juvent, & promoveant. Dati enim beneficii oblivisci, sed accepti meminisse oportet.

 

  1. Vestitus sit honestus, viczus temperans & frugalis, incessus compositus, vultus sedatus, sermo blandus, & denique ita se gerant, ut Gratias Musis junxisse, & jure sibi nomen humanitatis assignare videantur. Esr enim eruditio cum morum integritate, & elegantia pomum aureum in lance argentea

 

SPECIALES PRO Docentibus.

VII       Director & Collegae, qui in hoc Gymnasio docendi partes sustinent Scholarchis, quos habituri sunt, in omnibus, quae liccita & honesta, morem lubentes, volentes gerant. Sunt enim vel optimi vel optimis proximi, qui aliorum monita ferre possunt.

 

IX        In id incumbunt unice, ut discipuli admirentur, vereantur ac diligant: quod pietate, moderatione, gravitate, humanitate & eruditione facilime consequentur. nec enim oratio, sed mores discentis persuadent, & frustra sumunt operam, qui canes invitos venatum ducunt.

 

PRO DISCENTIBUS

LIV.     Ministros Ecclesiarum, omnem aulam Illustrissimi Princips, cives, matronas & virgines honestas, debito honore afficiant, caput aperiant, loco cedant, venientibus assurgant, & ita, se non tantum in literis, sed etjam in moribus praeclaros fecisse progressus demonstrent. Hoc sensu honor vere honorantis potius est, quam honorati.

 

  1. Praeceptores loco parentum habeant, & ab ipsorum nutu toti pendeant facturi quidquid jusserint, usque ad aras. Quae oboedientia mater est omnis felicitatis. Eosdem colant verbis, opere, patientia. Nam % illi sunt homines, a quibus nihil humani alienum. Et parentem si aequus est, ames, sinaliter, feras.

 

LVIII.   Caveant sibi a pravis sodaliis, quae rectissima ingenia detorquent. Qui enim cum claudo habitat, subclaudicare discit. Et corrumpunt bonos mores pravae conversationes.

 

LIIX.    Pudor & verecundia maxime commendat aetatem juvenilem, & quidem hic metus infamiae impedimentum, & custos omnium est virtutum. Is autem periit, cui periit pudor.

 

  1. A spurcis & obscoenis colloquiis penitus abstineant. Quar enim quis loqui non veretur, ea parum abest, quin perpetrare audeat.

 

LXX.   Qui noctu per vias publicas discurrunt, & tumultuantur, a nocturnis excubiis intercepti, Directori sistantur, ut sine mora poenas luant. Scholasticos enim apiculas oprtet esse, non crabrones improbos …

 

LXXVI.  Ad lectiones audiendas mature confluant, nec finem oprarum Scholasticorum vel palam abeant,vel clanculum se abducant. Quiquid agis, id agendum serio, seu ut habet proverbium: Testitudines aut comedendae sunt, aut non comendendae.

Der gesamte Text aus dem Jahr 1609 (mit Worterklärungen) sowie eine Übersetzung sind leicht zugänglich auf der Homepage der Amici Coburg

 

Zuschriften bitte an: Coquus22@gmail.com (Administrator)

Bitte besuchen Sia auch die gleichlautende Seite bei Facebook: Coburgum Latinum

zurück zur Prima Pagina